Een hepatitis A-vaccinatie is geen eenmalige behandeling: wie beide prikken haalt, bouwt pas echt langdurige bescherming op. Die tweede dosis — minimaal zes maanden na de eerste — maakt het verschil tussen één jaar en tientallen jaren veilig reizen naar risicogebieden.

4 gerelateerde berichten

Bescherming na 1e prik: 1 jaar ·
Bescherming na 2e prik: minstens 30 jaar ·
Interval tussen prikken: minimaal 6 maanden ·
Volledige serie: 2 prikken

Overzicht

1Bevestigde feiten
  • 2 prikken volstaan voor volledige bescherming (RIVM LCI)
  • Na tweede prik: minstens 30 jaar beschermd (GGD Haaglanden)
  • Effectiviteit 94-100% na volledige serie (RIVM LCI)
2Wat onduidelijk blijft
  • Of bescherming echt levenslang is, verschilt per bron
  • Exacte boosterbehoefte na 30+ jaar niet definitief vastgesteld
  • Langetermijnstudies ouder dan 25 jaar post-vaccinatie beperkt beschikbaar
3Tijdlijn-signaal
  • Postexpositieprofylaxe aangepast op 16 juli 2025 door tekort Beriglobin P (RIVM LCI)
  • Gratis combi-vaccin A/B voor MSM vanaf 2 juni 2025 bij GGD West-Brabant (GGD West-Brabant)
4Wat hierna komt
  • Geen routine boosters nodig na volledige serie (Vaccinatiepunt)
  • Vaccinatie nooit verplicht, wel aanbevolen voor risicogebieden (Vaccinatiepunt)

De onderstaande tabel vat de kerngegevens over de Hepatitis A-vaccinatie samen.

Kenmerk Waarde
Aantal prikken 2
Interval tussen doses Minimaal 6 maanden
Bescherming na eerste dosis 1 jaar
Bescherming na tweede dosis Minstens 30 jaar
Effectiviteit na volledige serie 94-100%

“Het LCR hanteert in haar protocol een beschermingsduur van ten minste 30 tot 40 jaar.”

— RIVM LCI, Landelijk Coördinatiecentrum Infectieziektebestrijding

Hoe lang is een hepatitis A vaccin geldig?

De beschermingsduur hangt sterk af van het aantal ontvangen doses. Eén enkele prik biedt al een jaar bescherming, maar voor langdurige immuniteit is een tweede dosis essentieel. Volgens het LCR-protocol hanteert men voor immuuncompetente personen een beschermingsduur van ten minste 30 tot 40 jaar na de volledige serie van twee injecties.

Samenvatting: Eén prik beschermt een jaar; twee prikken geven minstens 30 jaar bescherming. De WHO adviseert geen herstart van de serie bij een lang interval tot acht jaar na de eerste dosis.

Na de eerste prik

De eerste hepatitis A-vaccinatie zet het lichaam aan het werk om antistoffen aan te maken. GGD Haaglanden meldt dat deze bescherming maximaal een jaar standhoudt. Wie alleen deze eerste prik heeft gehad en daarna niet alsnog de tweede haalt, blijft dus slechts beperkt beschermd bij een reis naar een risicogebied.

“Een volledige serie van 2 injecties beschermt gedurende minstens 30 jaar.”

— GGD Haaglanden, Regionale gezondheidsdienst

Na de tweede prik

De tweede dosis, gegeven minimaal zes maanden na de eerste, zorgt voor een substantieel langere bescherming. RIVM LCI bevestigt dat antistoffen na twee doses tot minstens 25 jaar persisteren, en wiskundige modellen schatten zelfs een beschermingsduur tot 50 jaar. Voor reizigers betekent dit dat twee prikken volstaan voor de meeste bestemmingen.

Wat onduidelijk blijft

De exacte grens wanneer een booster nodig zou zijn na die 30 tot 40 jaar is niet definitief vastgesteld. Wetenschappelijke studies langer dan 25 jaar post-vaccinatie zijn beperkt beschikbaar.

Is een hepatitis A-vaccin levenslang effectief?

De vraag of hepatitis A-vaccinatie levenslang beschermt, levert e informatie op in verschillende bronnen. Sommige instanties spreken van ‘mogelijk levenslang’, terwijl anderen voorzichtiger formuleren. Wie een definitief antwoord zoekt, komt terecht in een genuanceerd landschap van wetenschappelijke onzekerheid.

Bewijs voor langdurige bescherming

RIVM LCI stelt dat de beschermingsduur na een volledige serie bij immuuncompetente personen langdurig is en mogelijk zelfs levenslang. GGD Beroepsvaccinaties bevestigt dat iemand die hepatitis A heeft doorgemaakt, levenslang beschermd is — dezelfde logica zou kunnen gelden voor vaccinaties, hoewel formele studies ontbreken.

“Je bent dan levenslang beschermd.”

— GGD Gelderland-Zuid, Afdeling Seksuele gezondheid

Wanneer booster overwegen

Momenteel wordt een booster na voltooiing van de basisvaccinatie niet standaard aanbevolen. Het RIVM hanteert in het LCR-protocol een beschermingsduur van 30 tot 40 jaar, wat in de praktijk neerkomt op levenslang bescherming voor de meeste volwassenen. Bij twijfel kan een bloedtest de antistoftiter meten.

Hoe vaak moet je gevaccineerd worden voor hepatitis A?

Het standaard vaccinatieschema voor hepatitis A bestaat uit twee doses. Wie dit schema volgt, hoeft daarna geen routine boosters te krijgen — althans, dat is de huidige consensus onder Nederlandse gezondheidsinstanties.

Standaard schema

De eerste dosis kan al vlak voor vertrek naar een risicogebied worden gegeven, aangezien de bescherming doorgaans binnen tien dagen opbouwt. De tweede dosis volgt minimaal zes maanden later. Volgens Vaccinatiepunt biedt deze volledige serie minimaal 30 jaar bescherming.

Voor kinderen en reizigers

Kinderen kunnen vanaf één jaar worden gevaccineerd tegen hepatitis A. GGD Amsterdam adviseert echter persoonlijk advies in te winnen voor kinderen, aangezien de individuele situatie kan variëren. Voor volwassen reizigers naar risicogebieden is de vaccinatie sterk aanbevolen, hoewel nooit verplicht.

De opbrengst

Voor reizigers die binnen twee weken vertrekken: de eerste dosis kan tot tien dagen voor vertrek worden gegeven. De bescherming is dan vaak al actief bij aankomst op bestemming.

Hoe weet ik of ik gevaccineerd ben tegen hepatitis A?

Wie twijfelt of de hepatitis A-vaccinatie destijds is gegeven, heeft verschillende opties om dat na te gaan. Het vaccinatiepaspoort of de persoonlijke vaccinatielijst bij de huisarts bieden doorgaans uitsluitsel.

Vaccinatiepaspoort controleren

Het papieren of digitale vaccinatiepaspoort bevat doorgaans een overzicht van alle ontvangen vaccinaties, inclusief de hepatitis A-vaccinatie. Vaccinatiepunt adviseert dit document goed te bewaren voor toekomstige reizen.

Overzicht opvragen bij overheid

Via het Rijksvaccinatieprogramma.nl kunnen burgers nagaan welke vaccinaties zijn geregistreerd. Daarnaast kan een bloedtest de aanwezigheid van hepatitis A-antistoffen meten — handig voor wie geen vaccinatiebewijs meer heeft.

Kun je DTP en hepatitis A vaccinatie tegelijk?

Veel reizigers vragen zich af of de hepatitis A-vaccinatie veilig kan worden gecombineerd met andere reizigersvaccinaties zoals DTP (difterie, tetanus, polio). De praktijk wijst uit dat dit in de meeste gevallen geen probleem vormt.

Combinatie met andere vaccins

GGD’s in Nederland kunnen hepatitis A-vaccinatie tegelijk toedienen met DTP en andere reizigersvaccinaties. De injecties worden doorgaans in verschillende armen gegeven om lokale bijwerkingen te minimaliseren.

Hepatitis A en B samen

Het combinatievaccin Twinrix, dat zowel hepatitis A als B bevat, is een efficiënte optie voor wie beide vaccinaties nodig heeft. Dit vaccin vereist drie doses voor volledige bescherming: nul, één en zes maanden. Bij GGD Gelderland-Zuid kost een dosis 26,50 euro.

Voor bepaalde risicogroepen is het combinatievaccin gratis verkrijgbaar. MSM en sekswerkers kunnen via diverse GGD’s — waaronder GGD West-Brabant (vanaf 2 juni 2025), GGD Hart voor Brabant en GGD Drenthe — gratis worden gevaccineerd tegen hepatitis A en B.

Upsides

  • Minstens 30 jaar bescherming na volledige serie
  • Effectiviteit 94-100%
  • Gratis voor risicogroepen via GGD
  • Te combineren met andere reizigersvaccinaties

Downsides

  • Eerste dosis maar 1 jaar bescherming
  • Niet verplicht, dus gemakkelijk te vergeten
  • Gratis alleen voor specifieke risicogroepen
  • Bescherming vermindert bij obesitas, >40 jaar of rokers

Gerelateerde lectuur: Wat is een CT-scan · Hoeveel proteïne in 1 ei

Mis deze niet

Veelgestelde vragen

Hoe lang voor vertrek hepatitis A vaccinatie?

De eerste dosis kan tot tien dagen voor vertrek worden gegeven. Bescherming bouwt zich snel op, maar ideaal is het om minimaal twee weken voor vertrek te vaccineren. Wie meer tijd heeft, start eerder met de tweede dosis na zes maanden.

Is hepatitis A vaccinatie verplicht?

Nee, hepatitis A-vaccinatie is nooit verplicht voor reizen, maar wordt sterk aanbevolen voor bestemmingen met verhoogd risico. Officiële instanties zoals het RIVM adviseren vaccinatie bij reizen naar gebieden met beperkte hygiëne.

Wat zijn kosten hepatitis A vaccinatie?

Bij commerciële vaccinatiecentra kost de hepatitis A-vaccinatie doorgaans 40-60 euro per dosis. Het combinatievaccin Twinrix kost bij GGD Gelderland-Zuid 26,50 euro per dosis. MSM en sekswerkers komen via diverse GGD’s gratis in aanmerking voor hepatitis A en B.

Zijn er bijwerkingen van hepatitis A vaccin?

Het hepatitis A-vaccin is een geïnactiveerd (dood) vaccin en wordt over het algemeen goed verdragen. Veelvoorkomende bijwerkingen zijn lichte pijn op de injectieplaats, hoofdpijn of lichte vermoeidheid. Ernstige bijwerkingen zijn zeldzaam.

Hepatitis A vaccinatie voor kinderen?

Kinderen vanaf één jaar kunnen worden gevaccineerd tegen hepatitis A. GGD Amsterdam adviseert persoonlijk advies voor kinderen, aangezien de dosis en het schema kunnen variëren afhankelijk van leeftijd en individuele omstandigheden.

Verschil hepatitis A en B vaccinatie?

Hepatitis A vereist twee doses voor minstens 30 jaar bescherming, terwijl hepatitis B drie doses nodig heeft. Het hepatitis B-vaccin van het RIVM wordt als waarschijnlijk levenslang beschouwd na volledige serie. Een combinatievaccin (Twinrix) bestrijkt beide varianten in drie doses.

Moet ik booster na 25 jaar?

Op dit moment wordt een booster na voltooiing van de basisvaccinatie niet standaard aanbevolen. Studies tonen antistoffen tot minstens 25 jaar na vaccinatie, en wiskundige modellen suggereren bescherming tot 50 jaar. Bij twijfel kan een bloedtest uitsluitsel geven.

Let op

Vaccinatie werkt minder goed bij personen met obesitas, verminderde afweer, rokers en mensen boven de veertig jaar. In die gevallen kan een bloedtest vóór vertrek raadzaam zijn om de beschermingsstatus te verifiëren.

Bronnen